Zonnevelden kansrijk voor natuurontwikkeling

zonnatuurDit artikel is in verkorte vorm verschenen in het tijdschrift De Levende Natuur (maart 2019)

 De energietransitie brengt veel initiatieven voor zonnevelden op gang, vaak gepland op monotone maïsakkers en raaigrasweilanden, gronden met minimale natuurwaarden. Ze bieden daardoor véél kansen voor natuurversterking.Zonnevelden worden vaak mogelijk gemaakt met een ruimtelijke onderbouwing waarin landschappelijke inpassing, natuurwaarden en ruimtelijke kwaliteit centraal staan. Kans! Ontwikkelaars staan daar vaak positief tegenover omdat daarmee het maatschappelijk draagvlak te versterken is. Kans! Tot slot bieden aanwezige ruimtelijke beperkingen, zoals een ondergrondse leiding (waar zonnepanelen geen optie zijn), goede mogelijkheden om een deel van het plangebied te versterken met natuurwaarden. Kans!

Lees meer...

BasBas Verbruggen

Strategisch adviseur, procesbegeleider, communicatiespecialist, oud-directeur 

24/10/1953 – 06/04/2019

Zaterdag 6 april overleed onze dierbare collega en inspirator Bas Verbruggen. Hij was een eigenzinnig, creatief en innovatief mens, met een groot sociaal hart. Als directeur in crisistijd had hij zorg en aandacht voor alle collega’s en creëerde een bijzonder gevoel van saamhorigheid en kracht.

Bas had de jaloersmakende gave om bij heftige tegenstellingen koers te houden en mensen te binden. Dit kwam nergens zo goed tot uiting als in zijn arena-debatten bij gemeenteraden of bewonersavonden. Juist waar escalatie en conflict op de loer lagen, wist Bas de gemeenschappelijke waarden en gezamenlijke zorg boven tafel te krijgen. Hij kon zo vriend en vijand aan elkaar verbinden en ze samen verder brengen richting dialoog en oplossing. Bas was geen zachte heelmeester en schuwde de directe aanpak niet. Maar, hoe onorthodox de aanpak ook kon zijn, nooit verdween zijn oprechte betrokkenheid en interesse in de mensen om hem heen.

Lees meer

De participatiespagaat bij energieprojecten

leeuwardenplanvoordezonHet blijft een hot item onder juristen. De juridificering van participatie onder de Omgevingswet. Een jurist Omgevingsrecht krijgt hiervan de bibbers. Want hoe dan? En wanneer is het genoeg? Of - veel erger - te weinig? Met een afgekeurd plan als gevolg? De Wet definieert participatie als het vroegtijdig betrekken van belanghebbenden bij het besluitvormingsproces. De overheid duidt in een kennisgeving aan hoe het participatietraject eruit komt te zien en geeft bij het uiteindelijke besluit ook aan hoe het de omgeving bij het plan heeft betrokken, en hoe de resultaten verwerkt zijn.

In het Plan voor de Zon, dat we maakten voor de Gemeente Leeuwarden, hebben we de eerste stappen gezet met deze participatie-eisen. Dit parapluplan neemt de belemmeringen voor het realiseren van zonnevelden weg, of maakt ze realiseerbaar met een binnenplanse afwijkingsbevoegdheid.

Lees meer...

Het realiseren van een zonneveld in cultureel erfgoed

zonneveldAmersfoortZonneveld Maatweg zet een Rijksmonument in het zonnetje

Hoe kunnen zonnevelden samen gaan met Rijksmonumenten? Bij het zonneveld Maatweg in Amersfoort worden zonnepanelen gebruikt om een deel van de Hollandsche Verdedigingslinie zichtbaar te maken. Het veld van circa 10 hectare ligt aan de Grebbelinie en is onderdeel van de inundatiegronden van deze oude verdedigingslinie.

De kunst en crux van de Hollandsche Verdedigingslinies, zoals de Grebbelinie, zijn dat ze niet goed zichtbaar zijn in het landschap. Een enkel fort of kazemat en een ophoging of dijk in het landschap zijn de meest zichtbare elementen van deze belangrijke cultuurhistorische (Rijks)monumenten. De kracht van deze werken zat in de inundatie. De ogenschijnlijk normale weides en akkers rondom deze werken konden expres gevuld worden met water, waardoor ze een barrière vormden voor indringers.

Lees meer...

De schrik van de mix

schrikvandemixWel eens een energiemix onder ogen gehad? Wij schrikken er nog steeds van. Onderhand zouden we toch voorbereid moeten zijn. Op veel plaatsen hielpen we gemeenten en regio’s met vraagstukken rond de energietransitie. Maar het went niet. Terwijl rekening wordt gehouden met stevige opgaven voor energiebesparing (van 25% tot 55%), en met een onwaarschijnlijk hoog aandeel zonnedaken, dan nog is het noodzakelijke aantal windturbines, zonnevelden en biomassaverwerking zeer omvangrijk. Deze opgave wordt weergegeven in een zogenoemde energiemix (voor een dorp, stad, gemeente of regio).

Lees meer...

10 vragen én antwoorden over de energietransitie

10vragenMet de vragen rondom de haalbaarheid en de inhoud van het definitieve pakket klimaatmaatregelen, is de energietransitie in 2019 zichtbaar voor iedereen. Het heeft invloed op de verkiezingsuitslag en voor- en tegenstanders roeren zich steeds scherper.

Maar wat houdt deze energietransitie eigenlijk in? En hoe zorgen gemeenten ervoor dat mensen in die verandering stap voor stap mee worden genomen? Welke tools zijn er? En waarom lijkt het zwaartepunt van de energietransitie op lokaal niveau te liggen?

Lees meer...

Een nadere kennismaking met de opa van de Omgevingswet

beeldkwaliteitsbeleid

Hoe het zit met de binnen-buitenplanse omgevingsplanactiviteit (opa)

De afgelopen jaren is de wetgever duidelijk anders gaan denken over de inhoud en de inzet van het omgevingsplan. Met de Invoeringswet Omgevingswet (IOw) krijgt het Omgevingsplan een bredere functie die meer aansluit bij het bestemmingsplan. Dit blijkt onder meer uit de introductie van het begrip omgevingsplanactiviteit (opa) in de concept-Invoeringswet. Simpel gezegd is een omgevingsplanactiviteit een activiteit die alleen mét omgevingsvergunning mag worden uitgevoerd.

Voor de term omgevingsplanactiviteit is een uitgebreide definitie opgenomen in de begrippenlijst van de Omgevingswet. Het adagium ‘Eenvoudig Beter’ is hier zeker niet van toepassing. Los van het feit dat je uit het woord zelf niet afleidt dat het om een vergunningplicht gaat, wordt er in deze definitie namelijk juridisch onderscheid gemaakt tussen maar liefst drie soorten opa’s.

Lees meer